Hayata Felsefi Bakış
Seneca insan ruhunu ikiye ayırırken bunu aristokratik bir kibirle değil, ahlaki bir ciddiyetle yapıyordu. Ona göre insan ya kendi iç yasasını inşa eden bir varlıktır ya da kalabalığın nabzına göre…
Arthur Schopenhauer için bilgelik, hayatı pembe bir perdeyle izlemek değil, onun acı dokusunu çıplak gözle görebilmektir. İnsan, özünde kör bir istemenin taşıyıcısıdır; arzu eder, ulaşır, sıkılır, yeniden arzu eder. Bu…
“Aklın uykusu canavarlar doğurur” der Francisco Goya. Bu söz üzerine düşündüğümde, onun işaret ettiği sonucun etik bir çöküş olduğunu fark ettim. Çünkü aklın uyuması yalnızca bilmemeyi değil, düşünmekten, yargılamaktan ve…
Bilgelik, insanın kendi aklını ciddiye almasıyla başlar. Aklını bir süs değil, bir sorumluluk olarak taşımasıyla. Bu nedenle Immanuel Kant felsefesinde bilgelik, romantik bir iç aydınlanma değil; disiplinli bir akıl inşasıdır.…
Bilgelik, insanın kendine verdiği en ciddi sözdür. Tepki ile cevap arasındaki o ince çizgide başlar her şey. Bir söz duyarsın, için yanar; bir haksızlık görürsün, damarların kabarır; bir kayıp yaşarsın,…
İbn Rüşd felsefesinde bilgelik, modern çağın yüzeysel bilgi anlayışını kökten sarsan bir derinliğe sahiptir. O, bilgiyi yığmakla bilge olunamayacağını açık biçimde ortaya koyar. Bilgelik, hakikate yönelmiş aklın olgunlaşmasıdır; disiplinli düşüncenin,…
Modern insan bilgiye hiç olmadığı kadar yakın; fakat kendine hiç olmadığı kadar uzak. Carl Gustav Jung’a göre bilgelik, dış dünyayı fethetmekle değil, iç dünyanın karanlığıyla yüzleşmekle inşa edilir. Gölgesini tanımayan…
Nietzsche’ye göre bilgelik, cevaplara sahip olmak değildir.Bilgelik, insanın kendisine sormaktan vazgeçmediği sorularda yaşar.Bilge kişi, hayatın sertliğinden kaçmaz.Acıyı susturmaz; ona kulak verir.Çünkü bilir ki insan, en çok yaralandığı yerden düşünmeye başlar.Nietzsche’de…
Umberto Eco, geleneği kutsallaştırmadan sevmenin, yeniyi putlaştırmadan düşünmenin mümkün olduğunu gösterdi. Bugün 94 yaşında olacaktı ve hâlâ aynı soruyu soruyor olurdu: Anlamı kim üretiyor, kim yönetiyor? Eco’ya göre okur pasif…
Henri-Louis Bergson’u anmak, bir filozofun ölüm tarihini hatırlamak değildir; modern insanın zamanla, bilinçle ve hayatla kurduğu sorunlu ilişkiyi yeniden düşünmektir. Ölçülen zamanın tiranlığına karşı yaşanan zamanı savunan Bergson, felsefeyi soyut…